STAR Bosnjë dhe Hercegovinë - World Learning's STAR Network

Faqja e parë

Për STAR-in:
Ç'është STAR Network
Qasja e STAR-it
Komiteti Këshilldhënës
Rajonal
Financimi i STAR-it

Programet
Portofoli i programit
Platforma e Poreçit
Raport i konferencës
rajonale
-
Partneritete për ndryshime

Botimet e STAR-it

Kontaktoni me ne

Lidhjet

Për Mësimin botëror
(World Learning)

STAR Bosnjë dhe Hercegovinë

Femrat në ekonominë e Bosnjës dhe Hercegovinës
STOP varfërisë
në Sarajevë, 31 mars - 1 qershor,2001

Raport për konferencën (preliminare)

Njoftimi i femrave në konferencën "Femrat në ekonominë e BeH-së: STOP varfërisë".

STAR Network World Learning dhe Rrjeti ekonomik i femrave të Bosnjës dhe Hercegovinës organizuan më 31 mars-1 qershor në Sarajevë konferencën me titull "Femrat në ekonominë e Bosnjës dhe Hercegovinës: STOP varfërisë". Partnerë të projektit ishin Zyra për programe të zhvillimit të Federatës së BH-së dhe organizata ndërkombëtare "Femrat femrave".

Në konferencë morën pjesë rreth 70 femra nga të gjitha pjesët e Bosnjës dhe Hercegovinës - femra afariste, udhëheqëse të OJQ-ve, femra të cilat sigurojnë dhe shfrytëzojnë mikrokredi, funksionare në qeveri dhe femra - eksperte profesionale. Pas hyrjes plenare (shiko programin), pjesëmarrëset morën pjesë në pesë punëtori që mbaheshin njëkohësisht (sipërmarrësi, punësim, legjislacion, financim/arritshmëri deri te kreditë dhe për arsimim). Punëtoritë përfunduan me rekomandime të përpiluara me kujdes për fuqizimin e femrës në BeH, të cilat në të ardhmën do të kahëzojnë punën e Rrjetit.

Punëtoritë, përfundimet dhe rekomandimet Ditën e dytë iu prezantuan përfaqësuesëve të qeverisë dhe bashkësisë ndërkombëtare, mes të cilëve ishte edhe kryetari i Federatës së BeH-së, Karlo Filipoviq. Kryetarja e organizatës femërore afariste UNA, Zahida Qosiq, prezantoi rekomandimet për sipërmarrësi, kurse Klelija Balta, nga organizata CARE QIF, prezantoi rekomandimet për krijimin e mjedisit të suksesshëm afarist, i cili krijon punë të reja. Jasminka Xhumhur, nga Qendra e femrave për këshila juridike, prezantoi rekomandimet për atë se si femrat mund të ndikojnë mbi miratimin e ligjeve dhe rregullave, të cilat ndikojnë mbi pjesëmarrjen e tyre ekonomike. Nejira Naliq nga organizata joqeveritare mikrokredite Mi-Bospo, prezantoi rekomandimet si të rritet arritshmëria deri te burimet kreditore dhe financiare për veprimtarinë ekonomike të femrave. Dhe përfundimisht, Marijana Dinek nga organizata joqeveritare Forma F, prezantoi përfundimet për rëndësinë e arsimimit për një zhvillim ekonomik të qëndrueshëm dhe rolin e organizatave joqeveritare mbi aftësimin.

Kryetari i federatës së B-H-së, Karlo Filipoviq, i shprehu përkrahje konferencës dhe rrjetit. Ai deklaroi se " rekomandimet dhe punëtoritë janë përgatitur me seriozitet" dhe se rrjetit do t'ia japë përkrahjen e vet. Përkrahjen e tij e dha edhe kryetari i Odës ekonomike të B-H-së, Mensur Smajlloviq. Pas konferencës ai iu lajmërua Zahida Qosiqit dhe për veprimtari aktive në Odë rekrutoi 20 anëtarë të rrejtit për çështje të zhvillimit ekonomik. Meliha Aliq, nënkryetare e Kuvendit popullor të Federatës së B-H-së i shprehu përkrahje rrjetit dhe premtoi se në Kuvend do të angazhohet për çështjet e saj. Ministresha për punë dhe çështje sociale të kantonit, Besima- Boriq-Mariq, rrjetit i premtoi ndihmë përmes përfaqësimit publik për inkuadrimin e organizatave joqeveritare rreth punësimit, për shembull përmes Bursës së punës në kantonin e Sarajevës, i cili vendosi 70 % nga fondi për privatizim t'i shfrytëzojë për zhvillim.

Rekomandimet më të rëndësishme janë:

Përbërja tripjesëshe duhet ta respektojë krijimin e këshillit ekonomiko-shoqëror në të gjitha nivelet e pushtetit, kurse femrat duhet të jenë të përfaqësuara në funksionet ku miratohen vendimet në të gjitha tri qarqet (qeveria, organizatat e punëdhënësve dhe sindikatat).
Qeveria duhet ta promovojë sipërmarrësinë dhe punësimin, duke mënjanuar pengesat administrative, duke i thjeshtësuar dhe reduktuar shpenzimet për regjistrimin e ndërmarrjeve edhe me zhvillimin e inkubatorëve sipërmarrës.
Në komisionet e trupave legjislativë duhet inkuadruar përfaqësuesit e OJQ-ve, sindikatave dhe qendrave për çështjet e gjinisë.
30% të të gjitha kredive të arritshme duhet t'u jipen sipërmarrëseve.
Me ndihmën e mjeteve prej tatimit të mbledhur nga tatimdhënësit duhet të themelohet një fond për zhvillim të sipërmarrësisë femërore.
Qeveria duhet t'u lejojë dhe t'i nxisë OJQ-të të marrin pjesë në konkurset për programet arsimore (ministritë përgjegjëse), ndërsa përbërja arsimore duhet t'i pranojë dhe ndihmojë programet për aftësim të organizatave joqeveritare, siç janë shkollat verore, e mësuara prej së largu dhe inkubatorët afaristë.

Anëtare të rrjetit ekonomik të femrave të Bosnjës e Hercegovinës planifikojnë konferencën për maj të vitit 2001.

Këshilli organizues:
Nejira Naliq, BOSPO, Tuzllë; Klelija Balta, CARE QIF, Tuzllë; Lejla Shehiq, Prijateljica, Tuzllë; Zahida Qosiq, organizata e femrave afariste UNA, Zenicë; Jasna Xhumhur, Qendra për ndihmë juridike, Zenicë; Milosava Torliq, Seksioni i femrave të Federatës së sindikatave të Bosnjës dhe Hercegovinës, Sarajevë; Irena Soldat Vujanoviq, Social-demokratë të pavarur, Banja Llukë; Marijana Dinek, Forma F, Mostar; Edina Haxhiahmetoviq, Agjencioni federal për planifikimin organizativ; Jill Benderly dhe Gordana Ćoriq, STAR Network of World Learning, Zagreb.

World Learning

World Learning International Development Programs

1015 15th Street, NW, Suite 750, Washington, DC 20005 USA
Phone: (202) 408-5420 Fax: (202) 408-5397 Email: star@worldlearning.org